{"id":2549,"date":"2026-02-02T12:21:31","date_gmt":"2026-02-02T12:21:31","guid":{"rendered":"http:\/\/80.225.216.85\/charitysite\/?p=2549"},"modified":"2026-03-06T17:15:18","modified_gmt":"2026-03-06T17:15:18","slug":"wyborcza-pl","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/80.225.216.85\/charitysite\/wyborcza-pl\/","title":{"rendered":"Wyborcza pl"},"content":{"rendered":"<div id=\"toc\" style=\"background: #f9f9f9;border: 1px solid #aaa;display: table;margin-bottom: 1em;padding: 1em;width: 350px;\">\n<p class=\"toctitle\" style=\"font-weight: 700;text-align: center;\">Content<\/p>\n<ul class=\"toc_list\">\n<li><a href=\"#toc-0\">Katedra zamiast \u015bwi\u0105tyni<\/a><\/li>\n<li><a href=\"#toc-1\">Ekspert: natura mo\u017ce Polsce zabezpieczy\u0107 po\u0142ow\u0119 granicy z Bia\u0142orusi\u0105 i Rosj\u0105<\/a><\/li>\n<li><a href=\"#toc-3\">Pierwszy w Wielkiej Brytanii por\u00f3d po przeszczepie macicy, pozyskanej od zmar\u0142ej dawczyni<\/a><\/li>\n<\/ul>\n<\/div>\n<p>Blendy w arkadach podkre\u015blone s\u0105 kolorem, dla stworzenia odpowiedniego t\u0142a do ekspozycji malowide\u0142 i kamiennych detali architektonicznych. W sali g\u0142\u00f3wnej wschodniego traktu galerii na d\u0142u\u017cszych \u015bcianach wprowadzono p\u0142ytkie arkady. Znajduj\u0105 si\u0119 tam malowid\u0142a rozmieszczone podobnie jak w \u015bwi\u0105tyni w Faras.<\/p>\n<h2 id=\"toc-0\">Katedra zamiast \u015bwi\u0105tyni<\/h2>\n<p>Widok katedry w Faras od strony po\u0142udniowo-wschodniej. By\u0142y pokryte malowid\u0142ami o tematyce religijnej, powstaj\u0105cymi przez blisko 700 lat nieprzerwanego funkcjonowania \u015bwi\u0105tyni, to jest od VIII do XIV w. Wielkiego Komu, kryje nie staro\u017cytn\u0105 \u015bwi\u0105tyni\u0119 egipsk\u0105, ale wspaniale zachowane ruiny \u015bredniowiecznej katedry biskup\u00f3w Pachoras (Faras). Ocalenie cho\u0107by cz\u0119\u015bci najcenniejszych zabytk\u00f3w sta\u0142o si\u0119 pal\u0105cym problemem nie tylko dla w\u0142adz egipskich i suda\u0144skich, ale tak\u017ce dla \u015brodowiska archeologicznego.<\/p>\n<h3 id=\"toc-1\">Ekspert: natura mo\u017ce Polsce zabezpieczy\u0107 po\u0142ow\u0119 granicy z Bia\u0142orusi\u0105 i Rosj\u0105<\/h3>\n<p>Na \u015bcianach ko\u015bcio\u0142a dokonano najwi\u0119kszego odkrycia \u2013 olbrzymiego zespo\u0142u nale\u017c\u0105cych do wschodniochrze\u015bcija\u0144skiego kr\u0119gu kulturowego malowide\u0142 \u015bciennych pochodz\u0105cych z okresu pomi\u0119dzy VII a XIV stuleciem, zachowanych w kilku warstwach. W trakcie bada\u0144 obszar\u00f3w przy granicy suda\u0144sko-egipskiej na terenie Faras naukowcy natrafili na pozosta\u0142o\u015bci nubijskiej katedry z VIII wieku. Jubileusz odkrycia polskich archeolog\u00f3w ma przypomnie\u0107 o ich pracy, a tak\u017ce zaanga\u017cowaniu muzealnik\u00f3w i konserwator\u00f3w, dzi\u0119ki kt\u00f3rym malowid\u0142a z w Faras przetrwa\u0142y do dzi\u015b. Jubileusz 60-lecia misji profesora Micha\u0142owskiego ma przypomnie\u0107\u00a0o pracy archeolog\u00f3w, muzealnik\u00f3w i konserwator\u00f3w, dzi\u0119ki kt\u00f3rym malowid\u0142a z katedry w Faras przetrwa\u0142y do dzi\u015b. Jest to jedyna w Europie i wyj\u0105tkowa w skali \u015bwiatowej sta\u0142a ekspozycja zabytk\u00f3w sztuki nubijskiej z okresu chrze\u015bcija\u0144skiego.<\/p>\n<ul>\n<li>Odpowiedzia\u0142 na apel UNESCO o pomoc w ratowaniu zabytk\u00f3w zagro\u017conych zalaniem wodami Nilu, w zwi\u0105zku z budow\u0105 Wysokiej Tamy Asua\u0144skiej.<\/li>\n<li>Przestrzeni sali, kt\u00f3ra mie\u015bci g\u0142\u00f3wn\u0105 ekspozycj\u0119 malowide\u0142 \u015bciennych nadano wi\u0119c hierarchiczny i kierunkowy charakter.<\/li>\n<li>W przypadku niekt\u00f3rych malowide\u0142 wg\u0142\u0119bienia powsta\u0142e w wyniku usuni\u0119ciu zaprawy wype\u0142niono kitem kredowym, kt\u00f3ry przy doczyszczaniu wykrusza\u0142 si\u0119 bez problemu.<\/li>\n<\/ul>\n<p>Odkrycie szybko sta\u0142o si\u0119 \u015bwiatow\u0105 sensacj\u0105 i jednym z najwa\u017cniejszych dokona\u0144 kampanii nubijskiej. Na jej \u015bcianach znajdowa\u0142o si\u0119 ponad 120 malowide\u0142 \u015bciennych, z czego ponad 60 mo\u017cna podziwia\u0107 w Warszawie. Odpowiedzia\u0142 na apel UNESCO o pomoc w ratowaniu zabytk\u00f3w zagro\u017conych zalaniem wodami Nilu, w zwi\u0105zku z budow\u0105 Wysokiej <a href=\"https:\/\/faras3d.pl\/\">https:\/\/faras3d.pl\/<\/a> Tamy Asua\u0144skiej.<\/p>\n<h2 id=\"toc-2\">Wycieczka do katedry<\/h2>\n<p>18 pa\u017adziernika 2014 roku Galeria Faras zosta\u0142a udost\u0119pniona zwiedzaj\u0105cym w zupe\u0142nie nowej ods\u0142onie. Kolekcja nubijska w Warszawie pozostaje do dzi\u015b najwi\u0119kszym i najbogatszym zbiorem \u015bredniowiecznych zabytk\u00f3w nubijskich w Europie. Zabytki z Faras sta\u0142y si\u0119 zacz\u0105tkiem kolekcji nubijskiej Muzeum Narodowego w Warszawie, kt\u00f3ra w nast\u0119pnych latach powi\u0119ksza\u0142a si\u0119 sukcesywnie o znaleziska z wykopalisk w Starej Dongoli, stolicy \u015bredniowiecznego kr\u00f3lestwa Makurii, prowadzonych od 1965 r.<\/p>\n<h3 id=\"toc-3\">Pierwszy w Wielkiej Brytanii por\u00f3d po przeszczepie macicy, pozyskanej od zmar\u0142ej dawczyni<\/h3>\n<p>\u201eW p\u00f3\u0142nocnej cz\u0119\u015bci znajdowa\u0142o si\u0119 bardzo du\u017co malowide\u0142 po\u015bwi\u0119conych kobietom, by\u0107 mo\u017ce to w og\u00f3le by\u0142a wydzielona cz\u0119\u015b\u0107 w ko\u015bciele dla kobiet. Zdaniem badaczki na s\u0142uszno\u015b\u0107 jej interpretacji wskazuje tak\u017ce usytuowanie malowide\u0142 przy p\u00f3\u0142nocnym wej\u015bciu do Katedry w Faras. W V wieku po Soborze w Efezie nadano jej tytu\u0142 Theotokos, czyli Matki Bo\u017cej i zacz\u0119to przedstawia\u0107 na tronie z regaliami np. \u201eAutor opisywa\u0142, \u017ce maj\u0105c trzy lata Maria zosta\u0142a przez rodzic\u00f3w przekazana do \u015bwi\u0105tyni.<\/p>\n<p>Dzi\u0119ki modlitwom i wierze w interwencj\u0119 Bosk\u0105 Anna w podesz\u0142ym wieku pocz\u0119\u0142a i urodzi\u0142a c\u00f3rk\u0119, kt\u00f3ra p\u00f3\u017aniej zosta\u0142a matk\u0105 Jezusa Chrystusa. Dowiedz\u0105 si\u0119, jak i dlaczego konserwatorzy odci\u0119li malowid\u0142a ze \u015bcian katedry w Faras. Z lica malowide\u0142 usuni\u0119to grudki piasku i zaprawy murarskiej, kt\u00f3re by\u0142y wtopione w mas\u0119, z niekt\u00f3rych malowide\u0142 usuni\u0119to r\u00f3wnie\u017c zapraw\u0119 z obwodu zewn\u0119trznego, a tak\u017ce przecieki zaprawy z odwrocia malowid\u0142a. Renowacja malowide\u0142 w warunkach polskich wymaga\u0142a wypracowania nowych technik konserwatorskich, kt\u00f3rym brakowa\u0142o znanych analogicznych metod. Kazimierza Micha\u0142owskiego, najwi\u0119kszy zbi\u00f3r nubijskiej sztuki chrze\u015bcija\u0144skiej na \u015bwiecie.<\/p>\n<p>Od Faras do wsp\u00f3\u0142czesnych bada\u0144Odkrycie w Faras zapocz\u0105tkowa\u0142o badania nad \u015bredniowieczn\u0105 kultur\u0105 nubijsk\u0105. Razem z muzykami s\u0142uchacze odb\u0119d\u0105 podr\u00f3\u017c do zasypanej piaskami katedry sprzed ponad 1000 lat. To jedna z niewielu okazji, by pos\u0142ucha\u0107 muzyki w otoczeniu chrze\u015bcija\u0144skich malowide\u0142 z Faras, kt\u00f3re przem\u00f3wi\u0105 do nas tak jak przed wiekami. Nast\u0119pne czwartkowe spotkania b\u0119d\u0105 po\u015bwi\u0119cone ikonografii odkrytych malowide\u0142 oraz odkrywcy Faras i patronowi muzealnej Galerii \u2013 prof. Kazimierzowi Micha\u0142owskiemu. Pocz\u0105tek 2022 roku to bogaty program wydarze\u0144 naukowych i popularyzatorskich podsumowuj\u0105cych jedno z najwi\u0119kszych odkry\u0107 polskiej archeologii w XX wieku. Zastosowany w Warszawie oryginalny spos\u00f3b monta\u017cu malowide\u0142 ogromnie usprawni\u0142 technik\u0119 prac konserwatorskich stosowanych w konserwacji malowide\u0142 \u015bciennych.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Content Katedra zamiast \u015bwi\u0105tyni Ekspert: natura mo\u017ce Polsce zabezpieczy\u0107 po\u0142ow\u0119 granicy z Bia\u0142orusi\u0105 i Rosj\u0105 Pierwszy w Wielkiej Brytanii por\u00f3d po przeszczepie macicy, pozyskanej od zmar\u0142ej dawczyni Blendy w arkadach podkre\u015blone s\u0105 kolorem, dla stworzenia odpowiedniego t\u0142a do ekspozycji malowide\u0142 i kamiennych detali architektonicznych. W sali g\u0142\u00f3wnej wschodniego traktu galerii na d\u0142u\u017cszych \u015bcianach wprowadzono p\u0142ytkie &#8230; <a title=\"Wyborcza pl\" class=\"read-more\" href=\"http:\/\/80.225.216.85\/charitysite\/wyborcza-pl\/\" aria-label=\"Read more about Wyborcza pl\">Read more<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[88],"tags":[],"class_list":["post-2549","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-faras3d-pl"],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/80.225.216.85\/charitysite\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2549","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/80.225.216.85\/charitysite\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/80.225.216.85\/charitysite\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/80.225.216.85\/charitysite\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/80.225.216.85\/charitysite\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2549"}],"version-history":[{"count":1,"href":"http:\/\/80.225.216.85\/charitysite\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2549\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2550,"href":"http:\/\/80.225.216.85\/charitysite\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2549\/revisions\/2550"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/80.225.216.85\/charitysite\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2549"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/80.225.216.85\/charitysite\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2549"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/80.225.216.85\/charitysite\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2549"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}